inprimatu
minutu 1 Aritmetika Analisia  Geometria Estatistika Menuak, ikonoak,... 
Objektu matematikoak Algebra lineala Funtzioak Grafikoak 2Dtan Konbinatoria Tresnen barra  
WIRIS ++ Ekuazioak eta sistemak  Progresioak Grafikoak 3D-tan  Neurri-unitateak Lehen Hezkuntza  
WIRIS ++ 

Atal honetan wiris en ahalmenak ikaragarri areagotzea ahalbidetzen duten baliabideak aztertuko ditugu. Haiek aztertzea gomendatzen diegu erabiltzaileei, agian, programazioaren munduan sartzeko edo haien ikasleak sartzeko balio izango dielako. Atal honetan, aldez aurretik programazioaren inguruan zerbait badakigula ematen du ontzat. Beraz, hemen erabiliko dugun lengoaia aurrekoena baino teknikoagoa izan daiteke.

Kapituluaren atalak ondorengo hauek dira:

>>azkar   
 Programazio-lengoaia  baldin... bitartean... egiteko... errepikatu...
 Datuen egiturak  ibiltarteak boolearrak eremuak erregelak eta ordezkapenak
zatitzaileak erlazioak  

 Programazio-lengoaia

Boolearren eta bolearren arteko eragile logikoen inguruko informazioa, programazioan funtsezkoak direnak, aurrerago ikusiko duzue.


baldin...:  ikonoa edo , sententzia
baldin  B  orduan  A  bukaera
baldin  B  orduan  A  bestela  A2  bukaera
baldin  B  orduan  A  bestela_baldin_bada  B2  orduan  A2  bestela  A3  bukaera

A jarraibideak burutzen ditu baldin eta B . Baldintza betetzen ez bada eta, bestelajarraibiderik badago, ondorengoak ere egingo ditu: A2 . Hainbat baldintza ezartzeko aukera ere badago eta jarraibideen multzo bat baino gehiago ezartzekoa, bestela_baldin_bada motakoak, programazio-erlaitzeko menuaren bitartez.


bitartean...:  ikonoa , sententzia
bitartean  B  egin  A  bukaera

A jarraibideak burutzen ditu berriro baldin eta B .


egiteko...:  ikonoa , sententzia
egiteko  R  egin  A  bukaera

A ren jarraibideak burutzen ditu ondorengoaren ibilbidearen arabera: R .


errepikatu...:  ikonoa , sententzia
errepikatu  A  arte  B

A en jarraibideak errepikatzen ditu baldin eta betetzen bada B .


 Datuen egiturak

Objektu matematikoak kapituluko datuen egituraren deskribaketa osatuko dugu . Objektu matematikoak.


ibiltarteak: Halako forma duten objektuak dira: a..b edo a..b..d , non a, b eta d zenbaki errealak diren (a..b honen baliokide: a..b..1). Baldin d 0 ez bada, a..b..d ibilbideak progresio aritmetikoko elementuek osatutako zerrenda adierazten du: a, a+d, a+2d, ... hauxe gainditzen ez dugun bitartean: b. Baldin d zero bada, ibilbideak zerrenda hutsa adieraziko du. Esaterako, 1..6 hauxe adierazten du: {1,2,3,4,5,6}, 1..6..2 hauxe adierazten du: {1,3,5} eta 6..1..-3 hauxe adierazten du: {6,3}.

Aurreko adibideko zerrenda adierazten duen zerrenda emango digun ibilbidean.


boolearrak: Konstante logikoak dira, ziur edo faltsu ondorengo balioei dagozkienak egia eta gezurra, hurrenez hurren. Nagusiki, ? hauei aplikatzen lortuko dugu: ekuazioak eta inekuazioak.

Kontroleko esaldietan baldintzak zehazteko oinarrizko eragile logikoak dira:

operadore logikoa sinboloa
konjuntzioa - eta
disjuntzioa - edo
ukapena - ez ez

Bere portaeraren inguruko adibide batzuk ikusiko ditugu:



eremuak:  wiris en objektu matematikoak multzo matematikoetan sailka daitezke. Multzo horiei eremu deritze. Eremuen adibide dira Oso, Arrazional, Irrazional, Erreala eta Polinomio.

da?komandoarekin, objektua eremuan dagoen ala ez jakin dezakegu.

Eremuekin lan egiteko, wiris ek ondorengo eragileak ditu (logikoenbaliokideak): & , | , ez, ebakidurak, baturak eta osagarriak multzoetan egiten duten bezala. Beraz, eragileen artean ondorengo erlazioa edukiko dugu, hainbat egitura matematikotan lan egitea ahalbidetuko diguna.

operadore logikoa multzoen operadorea sinboloa
konjuntzioa - eta: ebakidura: &
disjuntzioa - edo: batura: |
ukapena - ez osagarria ez

Azkenik, inplikatu? funtzioak eremu bat beste baten barruan dagoen ala ez adierazten digu eta eremu_lortu ek objektua zein eremukoa den esaten digu.

Bereziki interesgarria da funtzioen definizioetan eremuak erabiltzea. Horri esker, funtzioak zatika defini daitezke (eremuaren arabera) eta funtzioa definituta dagoen balioentzat bakarrik murriztu daiteke.


erregelak eta ordezkapenak: Sintaxiaren aldetik, araua halako objektuak dituen zerrenda da: x=>y edo x:=>y. Aldagai edo patroi esango diogu x -i, aldagaia den ala ez den arabera; irudia esango diogu y eta pare esango diogu ondokoari: x=>y edo x:=>y. Ordezkapena aldagaiek bakarrik definitzen duten araua da. =>aukeratzen badugu, y ren balioa erabiliko dugu araua definitzeko eta, aldiz, :=>hartzen badugu, y hartuko dugu araua definitzeko aldagaia.

=> eta :=> sinboloak ikonoen bidez sor daitezke, hurrenez hurren.

Adierazpen bati arau bat aplikatzen diogunean, patroi bakoitzaren (aldagaiaren) gertaera guztiak adierazpen horretan patroiaren (edo aldagaiaren) irudiarekin ordezten dira. Patroiarekin (edo aldagaiarekin) bat egiten ez duten gaiak ez dira aldatuko.

Informazio gehiago .....-(e)an komandoa Erregela edo Ordezkapen .

zatitzaileak: Sintaxiaren aldetik, zatitzailea halako objektuak dituen bektorea da: x->y. x indizea dela esango dugu eta, y hari lotutako balioa x->y zatitzailearen parean. Indize bati lotutako balioa berreskuratzeko, objektua zatitzaileari aplikatzen zaio; indizerik lotuta ez badu, emaitza izango da 0.

Sinboloa -> ondorengo ikonoaren bidez sortzen da: .

Zatitzaileak oso garrantzitsuak dira hainbat testuingurutan. Adibidez, faktorizatu funtzioak emango duen egitura Zatitzaile da, indize bezala faktorizatu den objektuaren lehen zatitzaileak dituena (esaterako, zenbaki oso bat edo polinomio bat) eta balio bezala lehen aipaturiko zatitzaileen berretzaileak.

Kontuan izateko beste datu bat zatitzaileak elkarri batzea badagoela da, batuketa hori indize beraren balioak batuta gelditzen direla baitago definituta. Adibidez, produktu baten faktorizazioa faktoreen faktorizazioan sortutako zatitzaileen batura da.

Informazio gehiago .....-(e)an Zatitzaile.


erlazioak: Sintaxiaren aldetik, erlazioa halako objektuak dituen zerrenda da: x->y. x indizea dela esango dugu eta, y hari lotutako balioa x->y erlazioaren parea. Erlazioen alderdirik garrantzitsuena da indizeari lotutako balioa berreskura daitekeela (edo balioen sekuentzia); horretarako, objektua erlazioari aplikatu behar zaio. Objektuak ez badu erlazioan indizerik lotuta, erlazioari aplikatzean lortzen dena hauxe da: nulu.

Sinboloa -> ondorengo ikonoaren bidez sortzen da: .

Informazio gehiago .....-(e)an Erlazio.

mathsformore.com powered by WIRIS
©2003 maths for more sl. Todos los derechos reservados. Ohar legala